{"id":112,"date":"2012-04-23T16:56:30","date_gmt":"2012-04-23T14:56:30","guid":{"rendered":"http:\/\/pigulka.home.pl\/migotanie\/?page_id=112"},"modified":"2012-06-15T14:23:57","modified_gmt":"2012-06-15T12:23:57","slug":"czynniki-sprzyjajace","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/?page_id=112","title":{"rendered":"Czynniki sprzyjaj\u0105ce udarowi"},"content":{"rendered":"<ol start=\"1\">\n<li><strong>Nadci\u015bnienie t\u0119tnicze<\/strong> (najwa\u017cniejsza i najcz\u0119stsza przyczyna udaru m\u00f3zgu). O nadci\u015bnieniu t\u0119tniczym m\u00f3wimy w\u00f3wczas, gdy w kilku pomiarach ci\u015bnienie skurczowe przekroczy 140 mmHg albo ci\u015bnienie rozkurczowe przekroczy 90 mmHg. Je\u015bli ci\u015bnienie przekracza te warto\u015bci, w\u00f3wczas ryzyko wyst\u0105pienia udaru zwi\u0119ksza si\u0119 4-6 krotnie. Zalecane jest zatem obni\u017cenie ci\u015bnienia t\u0119tniczego w pomiarach domowych poni\u017cej 135\/85 oraz poni\u017cej 130\/80, je\u015bli wyst\u0119puje cukrzyca, choroba uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia lub choroba nerek.<\/li>\n<li><strong>Wysoki poziom cholesterolu we krwi<\/strong>. Cholesterol jest substancj\u0105 podobn\u0105 do t\u0142uszcz\u00f3w i znajduje si\u0119 w kom\u00f3rkach ca\u0142ego cia\u0142a. S\u0142u\u017cy do budowy b\u0142on otaczaj\u0105cych kom\u00f3rki, hormon\u00f3w i innych potrzebnych organizmowi substancji. Cholesterol uzyskujemy z dw\u00f3ch \u017ar\u00f3de\u0142: syntetyzuje go nasz organizm, g\u0142\u00f3wnie w\u0105troba oko\u0142o 1000 mg\/dob\u0119, a dodatkowe 500 mg spo\u017cywamy bezpo\u015brednio z pokarmami. Pokarmy pochodzenia zwierz\u0119cego zawieraj\u0105 du\u017co cholesterolu, szczeg\u00f3lnie \u017c\u00f3\u0142tka jaj, mi\u0119so i pe\u0142ne mleko. Pokarmy ro\u015blinne generalnie nie zawieraj\u0105 cholesterolu. Organizm potrafi sam wytworzy\u0107 odpowiedni\u0105 ilo\u015b\u0107 cholesterolu tak, \u017ce nie istnieje bezwzgl\u0119dna konieczno\u015b\u0107 dostarczania go z pokarmem dla utrzymania zdrowia. Zalecana ilo\u015b\u0107 spo\u017cywanego cholesterolu wynosi oko\u0142o 200-300 mg\/dob\u0119. Cholesterol znajduje si\u0119 nie tylko w kom\u00f3rkach, ale tak\u017ce we krwi, z kt\u00f3r\u0105 jest rozprowadzany po ca\u0142ym organizmie. Podwy\u017cszony poziom cholesterolu we krwi nazywamy hipercholesterolemi\u0105. Cholesterol dzieli si\u0119 na cholesterol LDL (cholesterol niskiej g\u0119sto\u015bci, skr\u00f3t pochodzi od angielskiego Low Density choLesterol), kt\u00f3ry s\u0142u\u017cy g\u0142\u00f3wnie do budowania \u015bcian kom\u00f3rek. Je\u017celi jednak we krwi jest zbyt du\u017co cholesterolu LDL, mo\u017ce on osadza\u0107 si\u0119 w \u015bcianie t\u0119tnic i wp\u0142ywa\u0107 na rozw\u00f3j mia\u017cd\u017cycy. Magazynowanie cholesterolu w \u015bcianie naczy\u0144 jest tym wi\u0119ksze, im wy\u017cszy jest poziom cholesterolu we krwi. Ze wzgl\u0119du na istotny wp\u0142yw na rozw\u00f3j mia\u017cd\u017cycy cholesterol LDL nazywamy potocznie \u201ez\u0142ym cholesterolem\u201d. Obni\u017cenie jego poziomu we krwi mo\u017ce zapobiega\u0107 powstawaniu mia\u017cd\u017cycy. Szkodliwe dzia\u0142anie cholesterolu nasila si\u0119, je\u015bli ulegnie on utlenieniu. Do utlenienia dochodzi m.in. w czasie sma\u017cenia produkt\u00f3w zawieraj\u0105cych cholesterol oraz przy niedoborze witaminy C, E i karotenu. Dlatego zdrowsze jest gotowanie i duszenie pokarm\u00f3w ni\u017c ich sma\u017cenie. Drugi typ cholesterolu to cholesterol HDL (cholesterol o wysokiej g\u0119sto\u015bci, skr\u00f3t pochodzi od angielskiego High Density choLesterol), produkowany jest w w\u0105trobie. Ten cholesterol \u201ewy\u0142apuje\u201d nadmiar cholesterolu LDL, tak\u017ce ze \u015bciany t\u0119tnic, i transportuje go do w\u0105troby, gdzie jest rozk\u0142adany, a nast\u0119pnie wydalany. Cholesterol HDL odgrywa istotn\u0105 rol\u0119 w usuwaniu cholesterolu LDL z organizmu i wp\u0142ywa na zmniejszenie ryzyka mia\u017cd\u017cycy, szczeg\u00f3lnie naczy\u0144 serca, dlatego nazywany jest potocznie \u201edobrym cholesterolem\u201d. Je\u015bli okre\u015blimy poziom cholesterolu wraz z frakcjami HDL i LDL we krwi, mo\u017cemy oceni\u0107, czy nara\u017ceni jeste\u015bmy na jeden z czynnik\u00f3w ryzyka mia\u017cd\u017cycy, a wi\u0119c i udar m\u00f3zgu \u2013 hipercholesterolemi\u0119.<\/li>\n<li><strong>Cukrzyca.<\/strong> Cukrzyca jest powszechnie uznanym czynnikiem ryzyka udaru m\u00f3zgu. Ka\u017cdy chory z rozpoznan\u0105 cukrzyc\u0105, aby unikn\u0105\u0107 zwi\u0105zanych z ni\u0105 powik\u0142a\u0144, powinien utrzymywa\u0107 prawid\u0142owe warto\u015bci glukozy we krwi, czyli stosowa\u0107 diet\u0119 cukrzycow\u0105 i regularnie przyjmowa\u0107 leki (insulin\u0119 lub leki doustne). Chory mo\u017ce kontrolowa\u0107 w domu skuteczno\u015b\u0107 leczenia poprzez okresow\u0105 ocen\u0119 poziomu cukru przy pomocy glukometru.<\/li>\n<li><strong>Palenie papieros\u00f3w.<\/strong> Palenie papieros\u00f3w zwi\u0119ksza ryzyko mia\u017cd\u017cycy, a wi\u0119c i udaru m\u00f3zgu. Og\u00f3lnie przyjmuje si\u0119, \u017ce palenie papieros\u00f3w zwi\u0119ksza ryzyko udaru m\u00f3zgu co najmniej dwukrotnie, a wzrasta ono proporcjonalnie do liczby wypalonych papieros\u00f3w. Wykazano nawet wzrost cz\u0119sto\u015bci wyst\u0119powania udar\u00f3w<br \/>\nu wsp\u00f3\u0142ma\u0142\u017conk\u00f3w palaczy, gdy\u017c w spos\u00f3b bierny zatruwaj\u0105 si\u0119 dymem z papieros\u00f3w. Nikotyna szkodzi, gdy\u017c wywo\u0142uje wzrost ci\u015bnienia t\u0119tniczego, zw\u0119\u017cenie naczy\u0144, uszkodzenie \u015br\u00f3db\u0142onka i podkradanie kom\u00f3rkom tlenu. Wypalenie 1-2 papieros\u00f3w powoduje obkurczenie naczy\u0144, w tym t\u0119tnic m\u00f3zgowych (lekki zawr\u00f3t g\u0142owy), wzrost ci\u015bnienia skurczowego o 10-20 mmHg, a rozkurczowego 5-15 mmHg.\u00a0Po zaprzestaniu palenia papieros\u00f3w ryzyko udaru m\u00f3zgu zmniejsza si\u0119 wyra\u017anie z ka\u017cdym rokiem.<\/li>\n<li><strong>Oty\u0142o\u015b\u0107.<\/strong> Oty\u0142o\u015b\u0107 to nagromadzenie w ciele t\u0142uszczu w ilo\u015bci wi\u0119kszej ni\u017c przyj\u0119te normy. W badaniach klinicznych udowodniono, \u017ce nadwaga zwi\u0119ksza ryzyko udaru m\u00f3zgu o 30% zar\u00f3wno u m\u0119\u017cczyzn, jak i u kobiet. Dotyczy to zw\u0142aszcza brzusznego typu oty\u0142o\u015bci, gdy tkanka t\u0142uszczowa gromadzi si\u0119 g\u0142\u00f3wnie w jamie brzusznej. Aby zmniejszy\u0107 ryzyko udaru m\u00f3zgu, nale\u017cy kontrolowa\u0107 wag\u0119 cia\u0142a, stosowa\u0107 diet\u0119, wykonywa\u0107 regularne \u0107wiczenia fizyczne. Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce nadmiernej wadze cia\u0142a cz\u0119sto towarzyszy cukrzyca, nadci\u015bnienie t\u0119tnicze i hipercholesterolemia, a wi\u0119c uznane czynniki ryzyka udaru m\u00f3zgu. Odchudzenie si\u0119 chorego z oty\u0142o\u015bci\u0105, zw\u0142aszcza z postaci\u0105 brzuszn\u0105, powoduje spadek poziomu \u201ez\u0142ego cholesterolu\u201d, wzrost \u201edobrego cholesterolu\u201d, obni\u017cenie poziomu cukru u chorych na cukrzyc\u0119 oraz obni\u017cenie ci\u015bnienia krwi, szczeg\u00f3lnie u cierpi\u0105cych na nadci\u015bnienie t\u0119tnicze.<\/li>\n<li><strong>Nadu\u017cywanie alkoholu.<\/strong> Nadu\u017cywanie alkoholu (picie powy\u017cej 60 g\/dob\u0119 \u2013 m\u0119\u017cczy\u017ani, 30 g\/dob\u0119 \u2013 kobiety) zwi\u0119ksza ryzyko udaru m\u00f3zgu zar\u00f3wno niedokrwiennego, jak i krwotocznego co najmniej dwukrotnie. Spo\u017cywanie zbyt du\u017cych ilo\u015bci alkoholu prowadzi do kardiomiopatii, czyli powi\u0119kszenia, zwiotczenia i os\u0142abienia mi\u0119\u015bnia sercowego, co mo\u017ce by\u0107 przyczyn\u0105 nag\u0142ej \u015bmierci sercowej. U niekt\u00f3rych os\u00f3b przewlek\u0142e nadmierne nadu\u017cywanie alkoholu mo\u017ce wywo\u0142a\u0107 nadci\u015bnienie t\u0119tnicze lub powodowa\u0107 wzrost poziomu tr\u00f3jgliceryd\u00f3w. Nale\u017cy te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce alkohol mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na dzia\u0142anie lek\u00f3w obni\u017caj\u0105cych ci\u015bnienie i nasila\u0107 ich objawy niepo\u017c\u0105dane.<\/li>\n<li><strong>Choroby serca. <\/strong>Wiele chor\u00f3b serca mo\u017ce zwi\u0119ksza\u0107 ryzyko udaru m\u00f3zgu. Zaburzenia rytmu serca (tzw. arytmia), najcz\u0119\u015bciej migotanie przedsionk\u00f3w (utrwalone lub napadowe) zwi\u0119kszaj\u0105ce ryzyko udaru a\u017c 5-7 krotnie, wady serca, \u015bwie\u017cy zawa\u0142 serca cz\u0119sto doprowadzaj\u0105 do powstania skrzepliny w sercu, kt\u00f3rej fragment porwany z pr\u0105dem krwi mo\u017ce zamkn\u0105\u0107 t\u0119tniczk\u0119 m\u00f3zgow\u0105, powoduj\u0105c tzw. zator. Przyczyn\u0105 zaburze\u0144 rytmu serca najcz\u0119\u015bciej jest mia\u017cd\u017cyca t\u0119tnic wie\u0144cowych. Chorzy z chorobami serca powinni by\u0107 pod sta\u0142\u0105 opiek\u0105 lekarza.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Pi\u015bmiennictwo:<\/strong><\/p>\n<p>Kuczy\u0144ska-Zardzewia\u0142y A, Cz\u0142onkowska A, Co nale\u017cy wiedzie\u0107 o udarze m\u00f3zgu? Poradnik dla pacjent\u00f3w, ich rodzin i wszystkich zainteresowanych. (Str 23, 25-29)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nadci\u015bnienie t\u0119tnicze (najwa\u017cniejsza i najcz\u0119stsza przyczyna udaru m\u00f3zgu). O nadci\u015bnieniu t\u0119tniczym m\u00f3wimy w\u00f3wczas, gdy w kilku pomiarach ci\u015bnienie skurczowe przekroczy 140 mmHg albo ci\u015bnienie rozkurczowe przekroczy 90 mmHg. Je\u015bli ci\u015bnienie przekracza te warto\u015bci, w\u00f3wczas ryzyko wyst\u0105pienia udaru zwi\u0119ksza si\u0119 4-6 krotnie. Zalecane jest zatem obni\u017cenie ci\u015bnienia t\u0119tniczego w pomiarach domowych poni\u017cej 135\/85 oraz poni\u017cej 130\/80, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":61,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/112"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=112"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/112\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":274,"href":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/112\/revisions\/274"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/61"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.migotanie-przedsionkow.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=112"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}